|
31/05/2008
|
Περί παρθενογένεσης και παρθενίας...
του Αντρου
Λυρίτσα
Επανέρχεται
κατά καιρούς και μάλιστα έντονα το ζήτημα της «παρθενογένεσης»
ως καθοριστικό στοιχείο στην αναζήτηση λύσης του Κυπριακού.
Με την τουρκική πλευρά να το θέτει ως απαραίτητη
προϋπόθεση και την ελληνική να το θέτει ως «κόκκινη γραμμή».
Το ζήτημα πήρε μάλιστα μια έντονα συμβολική , μεταφυσική
ως και θεολογική διάσταση. Και ως γνωστό γύρω από τέτοιας
φύσεως θέματα δημιουργούνται οι μεγαλύτεροι φανατισμοί ,
μισαλλοδοξίες, αιρέσεις, σκοτωμοί. Παραδείγματα , η
συζήτηση για το γένος των αγγέλων, η εικονομαχία και
εικονολατρία, η διαμάχη για τη φύση του Χριστού (
μονοφυσίτες κλπ). Και φυσικά, πάντοτε δίκαιο έχει η «
ορθοδοξία», δηλαδή « εμείς».
Γύρω στο 1999, οι μεσολαβητές είχαν αντιληφθεί ότι έπρεπε
να ξεπεράσουν το «θεολογικό» αυτό ζήτημα διότι ,
απλούστατα, η εμμονή των δύο πλευρών στη δική τους άποψη
δεν άφηνε τη διαπραγμάτευση να ξεκινήσει καν. Εμείς θέλαμε
( και ορθά) η οποιαδήποτε διευθέτηση να ήταν -και να
φαινόταν- ότι ήταν μετεξέλιξη της Κυπριακής Δημοκρατίας
και η τουρκική πλευρά ότι ο νέος συνεταιρισμός θα ήταν
απόρροια της μετά το ’74 κατάστασης , δηλαδή της εκ των
πραγμάτων ύπαρξης δύο χωριστών κρατών. Όμως δεν ήταν απλώς
θέμα εντυπώσεων και κύρους, ή επικρατούσας άποψης.
Υποτίθεται πως το θέμα έχει και πρακτική σημασία.: αν η
διευθέτηση καταρρεύσει, εμείς θα θέλουμε να επανέλθουμε
στην Κυπριακή Δημοκρατία και οι Τούρκοι στα χωριστά κράτη,
τα οποία, στη δική τους λογική θα συστήσουν τη ομόσπονδη
Κύπρο.
Βλέποντας το αδιέξοδο τα Ηνωμένα Έθνη επέλεξαν την «
εποικοδομητική ασάφεια». Ενώ το σχέδιο των Ηνωμένων Εθνών
δεν ανέφερε ρητά ότι η νέα κατάσταση πραγμάτων αποτελούσε
μετεξέλιξη της Κυπριακής Δημοκρατίας ,εντούτοις, μπορεί
σαφώς να συναχθεί:
Σε σημείωμά του προς το Εθνικό Συμβούλιο στις 12 Νοεμβρίου
, αμέσως μετά την υποβολή του πρώτου σχεδίου Ανάν, ο τότε
Γενικός Εισαγγελέας Αλέκος Μαρκίδης παρατηρούσε κατά λέξη
για το θέμα αυτό: ( απόσπασμα από το έγγραφο)
« ΙΙΙ. Mετεξέλιξη Κυπριακής Δημοκρατίας ή νέο κράτος;
Το σχέδιο ουδέν αναφέρει για το θέμα αυτό. Ανάλυση, όμως
των επί μέρους διατάξεων οδηγεί στο συμπέρασμα ότι με το
Σχέδιο δεν δημιουργείται νέο κράτος, αλλά μετεξελίσσεται η
ίδια η Κυπριακή Δημοκρατία, και αυτό ανεξάρτητα από το
γεγονός ότι η φράση «Κυπριακή Δημοκρατία» δεν αναφέρεται
πουθενά, διότι το κράτος θα αποκτήσει άλλο όνομα, άλλη
σημαία και άλλο ύμνο.
(α) Η φρασεολογία που χρησιμοποιείται και συγκεκριμένα η
φράση « new state of Affaírs» δεν επαρκεί , προς
δημιουργία νέου κράτους.
(β) Το σημαντικότερο είναι ότι στο άρθρο 2.1(α) του
foundation Agreement Cyprus is an independent state…has a
single international legal personality and sovereignty and
is a member of the united Nations. Η φράση «Cyprus is a
member» oδηγεί στο συμπέρασμα ότι δεν χρειάζεται νέα
αίτηση, προκειμένου ένα νέο κράτος να εισέλθει και να
γίνει μέλος του Διεθνούς Οργανισμού.
(γ) Το επιχείρημα της υποπαραγράφου (β) ενισχύεται και από
τη διατύπωση του άρθρου 3 του Foundation Agreement,
σύμφωνα με το οποίο , ευθύς ως η Foundation Agreement
τεθεί σε ισχύ οι δύο συμπρόεδροι ( βλ. πιο κάτω κεφ. Χ )
θα πληροφορήσουν τα Ηνωμένα Έθνη ότι « henceforth the
membership rights ad obligations of Cyprus in the United
Nations shall be exercised in accordance with the new
State of Affairs».
(δ) Η ίδια άποψη ενισχύεται και από το άρθρο 1.3 του όπου
αναφέρεται ρητά ότι « the Treaty of Establishment and the
Treaty of Guarantee of Alliance remain in Force…»
Πρέπει να αναφερθεί ότι η ανάλυση αυτή αναφέρεται στην
πρώτη εκδοχή του σχεδίου Ανάν. Στην τελική εκδοχή η
ονομασία του νέου κράτους « Νέα Κύπρος» αντικαταστάθηκε με
το «Νέα Κυπριακή Δημοκρατία», η οποία παραπέμπει σαφώς και
άμεσα στην Κυπριακή Δημοκρατία και το « Νέα» στην « νέα
κατάσταση πραγμάτων», που ουδείς αμφιβάλλει ότι θα
δημιουργηθεί στην ομόσπονδη Κύπρο.
Εκτός από τις καίριες αυτές παρατηρήσεις του τότε γενικού
Εισαγγελέα, τις οποίες ουδείς κατ’ ουσίαν αμφισβήτησε
νομικά ή πολιτικά, ούτε και σε σχέση με την ( ενόψει τότε)
ένταξή μας στην Ευρωπαϊκή Ένωση εζητείτο νέα αίτηση και
νέα διαδικασία ένταξης, η οποία τότε είχε κριθεί με την
υπογραφή της Συνθήκης Προσχώρησης από τις 16 Απριλίου
2003, στην Αθήνα. Επί του προκειμένου, έτσι εκτιμάτο η
προκαταρκτική νομική ανάλυση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής:
« Η Τουρκία είχε ζητήσει την άποψη της Επιτροπής
ισχυριζόμενη ότι «υπάρχει πρόβλεψη στο σχέδιο Ανάν για ένα
Πρωτόκολλο (βλ. Appendix E) το οποίο θα προσαρτηθεί στην
πράξη προσχώρησης της Κύπρου στην Ένωση και θα ρυθμίζει
τις σχέσεις ΕΕ-Κύπρου. Η Επιτροπή όμως θεωρούσε αδύνατη
την εφαρμογή της εν λόγω πρόνοιας ( που ζητούσε η Τουρκία)
καθώς η Συνθήκη Προσχώρησης έχει υπογραφεί σχεδόν πριν από
ένα χρόνο , είχε κυρωθεί από τη συντριπτική πλειοψηφία των
συμβαλλομένων μερών και θα τεθεί σε ισχύ από την 1η Μαίου
2004. ( Βλ. Βιβλίο « Σχέδιο Ανάν- το μυστικό παζάρι»- Κ.
Βενιζέλου, Μ. Ιγνατίου, Ν. Μελέτη, σελ 349)
Το ίδιο το σχέδιο των Ηνωμένων Εθνών, λοιπόν, ενώ δεν
ανέφερε ρητά την μετεξέλιξη της Κυπριακής Δημοκρατίας ,
την εννοούσε σαφώς μέσα από την ερμηνεία. Όμως στο πλαίσιο
της « εποικοδομητικής ασάφειας» είχε και κάποια σημεία που
μπορεί να παρέπεμπαν στην παρθενογένεση», όπως η αναφορά
σε «νέα τάξη πραγμάτων» σε «συνιστώντα κρατίδια» και το
γεγονός ότι η επικύρωση της Συνθήκης με τις Εγγυήτριες
Δυνάμεις που θα ακολουθούσε μετά τη θετική έκβαση των
χωριστών δημοψηφισμάτων θα υπογραφόταν όχι από την
Κυπριακή Δημοκρατία αλλά από τις εγγυήτριες δυνάμεις και
τους δύο συμπροέδρους.
Αλλά , όπως αναφέραμε, η όποια πρακτική σημασία της
λεγόμενης παρθενογένεσης αναφύεται σε περίπτωση
κατάρρευσης της οποιασδήποτε διευθέτησης. Αλλά σε τέτοια
περίπτωση όλα θα κριθούν με πολιτικούς όρους και την καλή
ή κακή θέληση που θα επιδείξει η κάθε πλευρά στην
υλοποίηση της λύσης και όχι από το αν η σύσταση του
κράτους είναι αποτέλεσμα παρθενογένεσης ή όχι.
Μιλώντας για « παρθενογένεση», συνειρμικά ( όπως θα έλεγε
και ο Ρίκκος Ερωτοκρίτου) πάει ο νους μας στην παρθενία.
Μπορεί να φαντάζει φαιδρός ο παραλληλισμός αλλά η
ετυμολογία είναι εκεί και τον κάνει αναπόφευκτο. Θα ήταν
όμως κρίμα και ασύγγνωστο λάθος να στηρίξουμε τη θετική
προοπτική ,ή την καταβαράθρωση, ενός λαού, σε μια
δεισιδαιμονία, σε μία προκατάληψη, όπως αυτή της παρθενίας
της μελλόνυμφης κορασίδος. Με τα σημερινά δεδομένα ποιος
θα μπορούσε να ισχυριστεί στα σοβαρά ότι το στέριωμα και η
ευτυχής εξέλιξη ενός γάμου στηρίζεται στον αν η κοπέλα θα
προσέλθει στο γάμο με ανέπαφο τον παρθενικό υμένα; Μπορεί
κάποιοι έτσι να το αντιλαμβάνονται αλλά θα τους
χαρακτηρίζαμε ως αναχρονιστικούς, ρηχούς, πρωτόγονους, «
αμπάλατους». Είναι πλέον παραδεκτό ότι τα θεμέλια ενός
στερεού και επιτυχούς γάμου είναι ο αλληλοσεβασμός, η καλή
θέληση, η διάθεση για συμβιβασμούς και όχι η ύπαρξη ενός
υμένα.
Από την άλλη, στην πρακτική ζωή, η παρθενογένεση ενώ
θεωρητικά είναι πιθανή, πόσες περιπτώσεις ξέρετε που
πραγματοποιήθηκε εκτός από την περίπτωση των « θαυμάτων»,
της μεταφυσικής και της θρησκείας. Παρεμπιπτόντως, ο
Σεφέρης είπε ότι ούτε στην τέχνη υπάρχει παρθενογένεση.
Πολύ περισσότερο στην πολιτική.
Μια και μιλάμε για παρθενογένεση και παρθενία, προσωπικά
δεν τους αποδίδω καμία σημασία. Το μόνο που μου φέρνουν
στο νου είναι μία συμβουλή των ιερέων Σαολίν:
« Να δείχνετε την προσοχή μιας παρθένας και την
ορμητικότητα ενός τίγρη ». Θαρρώ πως στο Κυπριακό πρέπει
να δείξουμε αποφασιστικότητα και να ορμήσουμε με όλες τις
δυνάμεις μας για μία συμβιβαστική διευθέτηση πριν είναι
πολύ αργά.
|
