|
Στην
σημερινή πολιτική ευρωπαϊκή και διεθνή συγκυρία, οι
εξελίξεις δεν αφορούν και δεν επηρεάζουν μόνο τις
πολιτικές δυνάμεις στην Ελλάδα και στην Κύπρο, αφορούν
και επηρεάζουν πρώτιστα τους πολίτες.
Πρέπει να προσπαθήσουμε να ξαναδώσουμε περιεχόμενο και
όραμα στις συλλογικές δράσεις για την πρόοδο της
κοινωνίας, την οικονομική ανάπτυξη, τον εκδημοκρατισμό
των θεσμών, τον εκσυγχρονισμό πολιτικών πρακτικών.
O όρος εκσυγχρονισμός, για μας που ανήκουμε στον
μεγάλο προοδευτικό Σοσιαλιστικό χώρο, ταυτίζεται με
την ανάγκη μιας "διαρκούς πολιτικής - πολιτιστικής
επανάστασης", μιας καθημερινής βασανιστικής πορείας
για να συνδέσουμε διαλεκτικά τις ιδέες μας με την
διαρκώς μεταλλασσόμενη πραγματικότητα των καιρών μας.
Σ' αυτή την πρόκληση, πρέπει να απαντήσουμε με όρους
πολιτικής και με όραμα. Σ' αυτή την πολύπλοκη περίοδο
της παγκοσμιοποίησης που ζούμε, οφείλουν και τα
προοδευτικά κόμματα στην Ευρώπη να αποσαφηνίσουν την
φυσιογνωμία τους ως οι συλλογικοί διανοούμενοι της
Κοινωνίας και όχι ως κλειστοί μηχανισμοί αναδιανομής
ρόλων και μικροεξουσιών.
Αυτή η προσπάθεια, πρέπει να βασιστεί πρώτα απ' όλα
στην ενδυνάμωση και στην ποιοτική, εμβάθυνση των
δημοκρατικών θεσμών, για μία συμμετοχική κοινωνία, και
το ίδιο βεβαίως και στα κόμματά μας. Η άλλη πλευρά του
ίδιου νομίσματος, είναι η διαπαιδαγώγηση του πολίτη -
ώστε αυτό που λέμε στα αγγλικά empowrment, η
ενδυνάμωση του πολίτη - ώστε να μην περιθωριοποιηθεί,
να μην αποστασιοποιηθεί, να μην ιδιωτεύσει, να μην
χάσει η κοινότητά του, η κοινωνία του, το έθνος του, ο
λαός, σ' αυτή την περίπτωση, ακόμα και ο Ελληνισμός
της Διασποράς, όλος ο Ελληνισμός, να μην χάσει την
ευκαιρία, την δυνατότητα να συμμετάσχει, να ακουστεί η
φωνή του και να καθορίσει στο μέτρο των δυνάμεών του
τις ιστορικές εξελίξεις στις οποίες συμμετέχουν.
Η Ευρώπη, έχει εισέλθει από το 1989 στην διαδικασία
ραγδαίων αλλαγών και προσπαθεί να αντιμετωπίσει σε
πνεύμα συνεργασίας τις αντιπαλότητες και τις
αντιπαραθέσεις. Οι αλλαγές στην Ανατολική Ευρώπη,
οδήγησαν σε ριζικές τομές με πολλά ακόμη προβλήματα
και στην αναζήτηση ενός κοινού ευρωπαϊκού μέλλοντος με
τις χώρες της Ευρωπαϊκής κοινότητας και πιστοποίησαν
την χρησιμότητα της διαδικασίας της ευρωπαϊκής
ενοποίησης.
Οι ευρωπαϊκές εξελίξεις στην 10ετία που διανύουμε
καθορίστηκαν από δυο κορυφαίες θεσμικές μεταρρυθμίσεις.
Την Συνθήκη του Μάαστριχτ και την Συνθήκη του
Άμστερνταμ, η οποία θα τεθεί σύντομα σε ισχύ.
Παραμένει ένα πεδίο διαλόγου συγκλίσεων αλλά και
αντιθέσεων και συγκρούσεων.
Η Ευρωπαϊκή Αριστερά θα πρέπει να καταδείξει ότι η
μάχη για την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση είναι η μάχη για τις
αξίες του ευρωπαϊκού πολιτισμού. Η Ελλάδα νομίζω ότι
οφείλει να έχει μια σαφή απάντηση: Η Ε.Ε. πρέπει να
έχει "πολιτική και θεσμική ψυχή".
Η Ε.Ε. βρίσκεται αντιμέτωπη με τέσσερεις προκλήσεις:
Την πρόκληση της δημοκρατικής νομιμοποίησης, την
ανάδειξη του θετικού ρόλου που η Ένωση μπορεί να
διαδραματίσει στην αντιμετώπιση των κοινωνικών και
οικονομικών προβλημάτων, την προετοιμασία της Ένωσης
για την νέα διεύρυνση. Παράλληλα θα πρέπει να
διασφαλίσει την επάρκεια των οικονομικών της πόρων που
θα επιτρέψουν την απρόσκοπτη χρηματοδότηση των κοινών
πολιτικών.
Η Ε.Ε. του αύριο θα μπορέσει να υπάρξει όταν τα κράτη
- μέλη συνειδητοποιήσουν την ευθύνη για την οικοδόμηση
μιας Ευρώπης της ειρήνης, της Δημοκρατίας, της
ελευθερίας και του σεβασμού των δικαιωμάτων των
πολιτών.
Η προσέγγιση και η τελική ένταξη των χωρών της
Κεντρικής και Αν. Ευρώπης στην Ε.Ε., συμβάλλει στην
σταθερότητα στην περιοχή και θα ενισχύσει το ανθρώπινο
και οικονομικό δυναμικό της Ένωσης.
Η ανεπιφύλακτη υποδοχή και εφαρμογή του Ευρωπαϊκού
κεκτημένου, ο σεβασμός των αρχών του κράτους δικαίου,
της δημοκρατίας, της ελευθερίας και των ανθρωπίνων
δικαιωμάτων, είναι τα κριτήρια για την διεύρυνση της
Ε.Ε. και για τη συμμετοχή σ' αυτήν. Και αυτά
υπερβαίνουν βεβαίως οποιαδήποτε αντίληψη αποκλεισμού
με βάσει ηθικά ή θρησκευτικά χαρακτηριστικά.
Τυχόν παραγνώριση της Βαλκανικής διάστασης της
διεύρυνσης θα ενισχύει τις τάσεις περιθωριοποίησης του
βαλκανικού χώρου από το ευρωπαϊκό γίγνεσθαι με
απρόβλεπτες και επικίνδυνες συνέπειες.
Η Ελλάδα επιθυμεί η διεύρυνση προς τις χώρες της
Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης να συμβάλει στην
ενίσχυση της Ένωσης και των θεμελιωδών αξιών πάνω στις
οποίες οικοδομείται.
Η προσέγγιση και ένταξη των χωρών της Κεντρικής και
Ανατολικής Ευρώπης, θα εξετάζεται κατά περίπτωση. Η
τυχόν ταχύτερη προσέγγιση ορισμένων χωρών δεν θα
πρέπει να δημιουργήσει εμπόδια στην πορεία των
υπολοίπων.
Σε ότι αφορά την Κύπρο, η προοπτική της ένταξης στην
Ε.Ε., είναι η μεγαλύτερη ευκαιρία που έχει
παρουσιασθεί από το 1974 για τη δίκαιη επίλυση του
πολιτικού προβλήματος, την υπέρβαση της διαίρεσης του
νησιού και την ειρηνική επαναπροσέγγιση και συμβίωση
όλων των κατοίκων της Κύπρου, Ελλήνων και Τούρκων,
πάνω σε νόμιμη και ελεύθερη εγγυημένη βάση με κοινό
παρανομαστή το Ευρωπαϊκό κεκτημένο.
Ο στόχος της ένταξης της Κύπρου δεν υπαγορευόταν από
επιδιώξεις και απαντώ στις τουρκικές αιτιάσεις. Και
θέλω ακριβώς εδώ από την Λευκωσία να απευθυνθώ σε όλες
αυτές τις αιτιάσεις και να απευθυνθώ και στην Τ/Κ
κοινότητα. Τουρκικές αιτιάσεις, που προσπαθούν να
δείξουν ότι αυτή η ευρωπαϊκή πορεία δεν είναι τίποτε
άλλο παρά ένας Δούρειος Ίππος για την επιβολή της Ε/Κ
κυριαρχίας. Αντίθετα, αποτελεί την αξιόπιστη και
ασφαλή πρόταση για τα συμφέροντα και των δυο
κοινοτήτων, καθώς η διαδικασία, η οποία μπορεί να
λειτουργήσει καταλυτικά στην ανεύρεση μίας δίκαιης και
βιώσιμης λύσης του πολιτικού προβλήματος, είναι
ακριβώς αυτή η διαδικασία της ενταξιακής πορείας.
Υποστηρίζω και αυτή είναι η διακηρυγμένη θέση της
Ελληνικής Κυβέρνησης, ότι οι συνομιλίες μεταξύ των δυο
κοινοτήτων, με στόχο την διευθέτηση του πολιτικού
προβλήματος σύμφωνα με τα ψηφίσματα και τις αποφάσεις
του ΟΗΕ, πρέπει να συνεχιστούν, αλλά η διευθέτηση αυτή
για να είναι δίκαιη και βιώσιμη πρέπει να βασίζεται
στις αρχές ενός ενωμένου κράτους, της μιας κυριαρχίας
και διεθνούς προσωπικότητας, της μιας εθνικότητας και
να διασφαλίζει την ανεξαρτησία και την εδαφική
ακεραιότητα.
Και το λέω αυτό, γιατί τις τελευταίες ημέρες, τις
τελευταίες εβδομάδες, πολλά λέγονται για να
δημιουργήσουν μία σύγχυση γύρω από την πιθανή λύση του
κυπριακού προβλήματος. Νομίζω ότι αυτό πρέπει να
ξεκαθαριστεί και γι' αυτό ακριβώς το τονίζω από
πλευράς της Ελληνικής Κυβέρνησης.
Η αδιάλλακτη διαπραγματευτική τακτική του Ντενκτάς,
αλλά και οι νέες απαράδεκτες αξιώσεις του, λειτουργούν
αποτρεπτικά για την επίλυση του πολιτικού προβλήματος
και μπορεί κανείς να ισχυριστεί ότι η διαιώνιση του
απαράδεκτου κατοχικού καθεστώτος αποτελεί την βασική
στρατηγική επιλογή του.
Η ενταξιακή προοπτική, αποτελεί την σημαντικότερη
ιστορική ευκαιρία που πρέπει να αξιοποιηθεί και από
τις προοδευτικές πολιτικές και κοινωνικές δυνάμεις της
Τ/Κ κοινότητας, για να ασκήσουν τις αναγκαίες πιέσεις
στον Ντενκτάς ώστε να αμβλύνει την αδιαλλαξία του και
να δει ρεαλιστικά τη νέα πραγματικότητα.
Κάνω έκκληση στους αρχηγούς των μετριοπαθών Τ/Κ
κομμάτων με τις παρεμβάσεις τους στους φορείς της
τοπικής κοινωνίας να ανατρέψουν την πολιτική Ντενκτάς.
Είναι γνωστό ότι η Τ/Κ πλευρά θα έχει σημαντικά
οικονομικά και πολιτικά οφέλη από την ένταξη της
Κυπριακής Δημοκρατίας στην Ε.Ε. Το μήνυμα που πρέπει
να περάσουμε στους πολίτες της Τ/Κ κοινότητας είναι
ότι ανεξάρτητα από τις στρατηγικές στοχεύσεις του
καθεστώτος Ντενκτάς, οι ίδιοι έχουν να κερδίσουν από
την ένταξη της Κύπρου στην Ε.Ε.
Οι εκπρόσωποι των παραγωγικών φορέων των δυο
κοινοτήτων, μέσα από τις συναντήσεις τους, τις οποίες
χαιρετίζουμε και οι οποίες θα πρέπει να συνεχιστούν,
μπορούν να διαμορφώσουν ένα πλαίσιο συνεργασίας και να
υποβάλουν προγράμματα προς χρηματοδότηση από το 4ο
Χρηματοδοτικό Πρωτόκολλο.
Η ένταξη όμως, θα προσφέρει και σημαντικά πολιτικά
οφέλη στην Τ/Κ κοινότητα, συμβάλλοντας στην διάλυση
των φόβων και της ανασφάλειας που καλλιεργούνται
σήμερα έντεχνα από τον Ντενκτάς. Οι πολίτες της Τ/Κ
κοινότητας δεν έχουν να φοβούνται τίποτε μέσα από την
Ε.Ε. και αυτό είναι το μήνυμα που θέλουμε να τους
στείλουμε.
Η θέση της Κυπριακής Κυβέρνησης την οποία υποστηρίζει
και η Ελλάδα, είναι ότι η Τ/Κ κοινότητα έχει
προσκληθεί να συμμετάσχει στην επίσημη
διαπραγματευτική ομάδα της Κυπριακής Κυβέρνησης υπό
την προϋπόθεση ότι θα αποδεχθεί την ενταξιακή
προοπτική της Κύπρου.
Η προοπτική της νομιμοποίησης της παράνομης Τ/Κ "κρατικής
οντότητας" μέσω των ενταξιακών διαπραγματεύσεων, δεν
μπορεί να ικανοποιηθεί από την νόμιμη Κυβέρνηση της
Κυπριακής Δημοκρατίας.
Οι Ελληνοκύπριοι και οι Τουρκοκύπριοι θα πρέπει να
εγκαινιάσουν μία νέα εποχή συνύπαρξης, συνεργασίας,
συμβίωσης με ένα κοινό όραμα την οικοδόμηση της
Κυπριακής Δημοκρατίας με κατοχυρωμένα τα ανθρώπινα
δικαιώματα για όλους τους Κυπρίους.
Με την ευκαιρία αυτή θα ήθελα να στείλω ένα μήνυμα
στους πολίτες της Τ/Κ κοινότητας να μην βλέπουν την
ένταξη της Κύπρου μέσα από τον παραμορφωτικό φακό της
προπαγάνδας του Ντενκτάς, και να μη τη συνδέουν με
αντιλήψεις αδιαλλαξίας ή εθνικιστικών συμφερόντων.
Παρά την επικράτηση των αδιάλλακτων στοιχείων του
Ντενκτάς κατά τις πρόσφατες εκλογές στα κατεχόμενα,
πρέπει να συνεχιστούν οι επαφές και οι προσπάθειες
όλων των φορέων που μπορεί να είναι χρήσιμοι προς την
κατεύθυνση του διαλόγου και της επίλυσης του
προβλήματος.
Στην εθνική προσπάθεια της Κυπριακής Δημοκρατίας για
ένταξη στην Ε.Ε., η οποία έχει την ευρύτερη δυνατή
συναίνεση του κυπριακού λαού, η Ελλάδα θα σταθεί με
την κοινοτική της εμπειρία συμπαραστάτης. Η Κύπρος
πρέπει να υπολογίζει στην Ελλάδα για την ολοκλήρωση
και αίσια κατάληξη της ενταξιακής πορείας.
Ο σκοπός της επίσκεψης μου στην Κύπρο, ως αρμόδιου
Αναπληρωτή Υπουργού για τα Ευρωπαϊκά θέματα, είναι να
τονίσω τη σημασία που μπορεί να έχει η προοπτική της
ένταξης για την Κύπρο και η ανάγκη να ενεργοποιηθούν
στο έπακρον και να συντονισθούν συστηματικά οι κοινές
προσπάθειες και ενέργειες της Ελλάδας και της Κύπρου
για την πρόοδο και τη σταθερή πορεία προς αυτή την
κατεύθυνση.
Το στρατηγικό πλεονέκτημα που διαθέτουμε έναντι της
Τουρκίας και της τουρκικής πολιτικής, πρέπει να το
αξιοποιήσουμε από κοινού, όχι μόνο για να ενταχθεί η
Κύπρος στην Ε.Ε., αλλά για να λυθεί το πολιτικό
πρόβλημα.
Είναι βέβαιο ότι η πορεία αυτή δεν είναι χωρίς
προβλήματα και δυσκολίες. Χρειάζεται όμως υπομονή,
επιμονή, φαντασία και ενεργητικότητα για να αρθούν τα
εμπόδια και να ανοίξει οριστικά ο δρόμος για την
ένταξη στην Ε.Ε. με ακέραιες για όλους τις εγγυήσεις
του Ευρωπαϊκού κεκτημένου και τα αγαθά των βασικών
αρχών και ελευθεριών που διέπουν την Ένωση.
|
